Het lijkt erop dat je een verouderde browser gebruikt waarin sommige onderdelen van Clubbase niet goed functioneren. We raden je aan om een andere browser te gebruiken.

Het belang van lokale sportraden volgens de VSG

NOC*NSF17 dec 2021

Lokale sportraden maken een landelijke opmars. Inmiddels zijn er in zo’n honderd Nederlandse gemeenten lokale sportraden actief. Maar wat doen ze eigenlijk? Eric Lagendijk, projectleider lokale sportakkoorden bij Vereniging Sport en Gemeenten (VSG), legt uit: “In eerste instantie is de lokale sportraad een soort brancheorganisatie voor de lokale sport.”

Een lokale sportraad is een samenstelling van sportaanbieders in een gemeente, een bundeling die er in principe is “van, voor en door de sport”. Het belang van een lokale sportraad is het versterken van het samenwerkingsverband van sportpartners. “Om de generieke vraagstukken en uitdagingen in de sport samen op te pakken, die voor de sport in die gemeente gelden”, vertelt Eric Lagendijk, projectleider lokale sportakkoorden bij Vereniging Sport en Gemeenten (VSG).

Divers palet van sportaanbieders

De afgelopen jaren is de sportsector aanzienlijk veranderd. Verenigingen spelen nog altijd een grote rol, maar daarnaast zijn er veel andere (met name commerciële) sportaanbieders bijgekomen. Het palet is meer divers, zegt Lagendijk. “Je hebt de ongebonden sporter, de sportschool, het fitnesscentrum de klimhal, de bootcampclub, urban sports, en uiteraard al die lokale sportclubs. Die wil je allemaal een stem geven.” Het is een uitdaging voor een lokale sportraad om al die organisatievormen te verbinden en namens de gehele sportsector te kunnen spreken. “De ene tak en organisatievorm van sport laat zich gemakkelijker betrekken dan een andere.”

Het belang van een lokale sportraad

Onder het mom “samen sta je sterker”, is het belangrijk dat sportclubs samenwerken en gezamenlijk naar buiten treden in onderhandelingen met bijvoorbeeld de gemeente, maatschappelijke organisaties of sponsors. Lagendijk: “In eerste instantie is de lokale sportraad een soort brancheorganisatie voor de lokale sport. Een lokale sportkoepel is goed voor de kwaliteit van het sportaanbod, maar ook voor de samenwerking met bijvoorbeeld de overheid omdat je daar de accommodatie meestal van huurt. Vaak is de sportaanbieder ook nog samenwerkingspartner van de gemeente, bijvoorbeeld bij sportactiviteiten in de buurt of op scholen.” 

Ook geeft de lokale sportraad gevraagd en ongevraagd advies aan de gemeente, de klassieke taak van een sportraad. Bij nieuw beleid vraagt een gemeente meestal om input en advies aan
een lokale sportraad. De gemeente heeft draagvlak nodig en moet echt weten wat er speelt. Lagendijk: “Een goed georganiseerde lokale sportraad kan een zwaarwegender advies geven als
dat namens een grote achterban is, dan wanneer dat vanuit één enkele club komt.”

Efficiëntere tijdsbesteding

Een goede samenwerking leidt bovendien tot een efficiëntere tijdsbesteding. En dat komt goed van pas in een sector, die nog altijd grotendeels door vrijwilligers wordt gerund. De organisatie van de sport ligt van oudsher in handen van de sport zelf. Dat heeft zijn charmes en voordelen, maar kent ook zijn beperkingen en uitdagingen. “Dat is een groot goed, want dat houdt de sport betaalbaar. Maar het staat soms ook weleens iets in de weg: namelijk dingen professioneler of efficiënter oppakken. In die transitie zitten we nu en dat maakt de positie van lokale sportraden of van nieuw gevormde kerngroepen bij lokale sportakkoorden ook uitermate interessant.”

Gesprekspartner

Aan sport zijn allerlei maatschappelijke waarden verbonden, die een gemeente belangrijk vindt. Lagendijk: “Anders dan dertig jaar geleden speelt er nu veel meer: er is  verenigingsondersteuning, aangepast sporten, jeugdsportevents, buurtsportcoaches, evenementen, er is oog voor topsport en talentontwikkeling, maar ook voor de maatschappelijke waarde van sport. Denk aan sport als middel als het gaat om preventie, gezondheid, diversiteit en sociale binding. Er is een groter bewustzijn dat de sport daarin een essentiële rol speelt. Een lokale sportraad kan voor de gemeente als goede gesprekspartner dienen waar dit soort onderwerpen ook aan bod komen.”

 

“Omdat elke sportraad net weer even anders is, is er behoefte om onderling met elkaar te sparren”

Eric Lagendijk

Bewaken van de kwaliteit

Een andere taak van de lokale sportraad is volgens Lagendijk het bewaken van de kwaliteit van sportaanbieders. Hij bedoelt daarmee onder meer kaderopleidingen, positieve sportcultuur, goed bestuur, maar ook aandacht voor het vrijwilligersbeleid en de zorg dat de juiste mensen aan de lat staan bij een club. “Sportclubs in de grootste takken van sport worden steeds groter en professionaliseren. Het is een taak voor een lokale sportraad om daar een visie op te hebben en om de samenwerking zodanig te organiseren dat het de kwaliteit ten goede komt van al die lokale sportaanbieders. Ook daarvoor geldt: sportclubs staan allemaal voor grotendeels dezelfde uitdagingen op het gebied van ledenwerving, bestuur, kwaliteit van het sportkader en financiën. Als je dat gezamenlijk wilt oplossen, dan moet je de krachten bundelen, ook in organisatorisch opzicht. Een sportplatform of sportraad helpt daarbij.”

Sportservicebedrijven

In de loop der jaren zijn er in gemeenten lokale sportservicebedrijven ontstaan, die taken hebben overgenomen die voorheen bij de sport lagen. Volgens Lagendijk zou het goed zijn als het sportservicebedrijf in de toekomst de lokale sportraad ondersteunt en er straks nog maar twee partners zijn: de sportsector en de gemeente. Zodat de lokale sportraad de lokale sportsector
vertegenwoordigt en zij het sportservicebedrijf aanstuurt, en daarvoor deels eigen middelen uit de sport inzet en deels subsidie van de gemeente ontvangt. “De gemeente is nu nog  opdrachtgever van het sportservicebedrijf, terwijl die voor de sport werkt. We zijn dit steeds meer gaan zien als een maatschappelijke opdracht. Dat is prima, maar die opdracht zou je dan eigenlijk aan de sportclub moeten geven, want die is daarvoor, daar sporten mensen al.”

Zo’n honderd lokale sportraden in beeld

Van de 352 gemeenten in Nederland, zijn er in zo’n honderd gemeenten lokale sportraden bij NOC*NSF in beeld. “We willen de samenwerking tussen sportraden versterken door meerdere keren per jaar bijeenkomsten te organiseren met de lokale sportraden. Daar wordt heel vaak benadrukt hoe goed het is om elkaar te spreken”, vertelt Heleen Moes, projectleider sportparticipatie bij NOC*NSF. “Door de samenwerking tussen sportaanbieders te verbeteren, kunnen we de sport nog steviger op de kaart zetten. Ook komt de samenwerking met
maatschappelijke organisaties en gemeenten op die manier beter tot zijn recht.” Lagendijk beaamt het enthousiasme: “Omdat elke lokale sportraad net weer even anders is en echt is
ingebed in het DNA van een gemeente, is er echt behoefte om onderling met elkaar te sparren.”

Is er over vijf jaar in elke gemeente een lokale sportraad? Lagendijk hoopt van wel, al mag dat volgens hem best een meer diffusere vorm hebben, zoals al die varianten die voortkomen uit de lokale sportakkoorden. “De overheid verwacht in de uitvoering steeds meer van het maatschappelijk veld en treedt daarin zelf iets terug. De sport moet met die maatschappelijke opgave verder doorgroeien tot een nog sterkere branche, die zelfbewust en toekomstgericht is en ook gezamenlijk vraagstukken kan oppakken. Een lokale sportraad is daarvoor bij uitstek de partner die daarin bemiddelt en het voortouw kan nemen.”


NOC*NSF 17 dec 2021
Heb je een vraag?

Heb je een vraag?

Neem contact op met NOC*NSF Sport Support via: